ناصر الدين شاه قاجار

29

شهريار جاده ها ( سفرنامه ناصر الدين شاه به عتبات ) ( فارسى )

جلو را كوهى گرفته بود . قدرى از درخت‌هاى قصبه پيدا بود كوهى پيدا بود . اسم كوه « خان كورمز » است در وسط صحرا بسيار قشنگ و بالا مسطح « 1 » اما اطراف سنگ دارد و كمر زياد داشت . گفتند تگه ، بز ، دارد كوه بيستون كرمانشاهان پيدا بود كوه‌هاى نهاوند لرستان پيدا بود . جلگه و قصبهء كنگاور پيدا بود قدرى نشسته تماشا كردم . انار خوردم ، چاى خورده ، نماز كردم . در سر اين گردنه از اهالى تويسركان مراد خان ياور مستحفظ و تفنگچى گذاشته است ، براى محافظت عابرين . اگر تفنگچى نباشد دزدى مىشود . اما مىگفتند به هيچ وجه كسى چيزى به ما نمىدهد . از ديوان مواجبى ندارند . سرازيرى الوند به طرف تويسركان بسيار كم است . زمين تويسركان از زمين همدان خيلى خيلى بلندتر است . البته هزار ذرع « 2 » بلندتر است . امروز لرستانى زيادى زغال به گاو بار كرده ، از اين راه به همدان مىبردند خيلى مىبردند . از جهانگير خان نام لرستانى كه متوارى بروجرد و تويسركان است ، شكوه داشتند . اين جهانگير خان حكما بايد سياست بشود و به چنگ بيايد . خلاصه بعضى دهاتى كه به نظر آمد . از تويسركان نزديك به دامنه ، الوند از اين قرار است شهرستانه وقف است تيميان ملكى مراد خان ياور است . سيستانه ملكى كريم خان و . . . استران ملكى مراد خان و . . . كرزان ملكى حاجى سعد الدوله [ است ] وردو ملكى حاجى حسين ميرزا و سليم لال ، سليم متصل مىگفت : وردوتين خان كورمز . [ 273 ] حاجى ميرزا على هم پيدا شد ، آمد . خلاصه ، بعد از نماز سوار شده ، برگشتيم . خيلى راه بود . خسته شدم . قدرى راهش سنگلاخ است . تا رسيديم به آخر دره عباس‌آباد . نزديك منزل ، معير پيدا شد . طلا شورها زمين درست كرده بودند . رفتيم پياده شدم . اسبابى كه بود درآورديم . از هر جور اسباب بود . طلاى ريزه ، نقره شكسته ، پول مسكوك مختلفه طلا [ و ] نقرهء قديم ، اسباب طلاى مليله‌سازى ، اسباب ساخته از سرب و مس . پول سياه ، ميخ زياد پيكان بسيار بزرگ . خيلى آنجا معطل شديم . اما حاجى ميرزا على سخت منكر طلاجورى است . بعد آمديم منزل . هنوز عايشه خوب نشده است . انشا الله خوب مىشود . بعد همه شب شد . خسته بودم . امروز عصرى رفتم ، اندرون چادر انيس الدوله

--> ( 1 ) . اصل : مستح ( 2 ) . اصل : زرع